De Standaard kopte op 19 september in waar ’14-’18 jargon over het ‘verzet tegen de betonstop in de kiem smoren’. De Vlaamse Velden worden volgebouwd en daar wil de huidige regering komaf mee maken met allerhande (vooral financiële) maatregelen.
Intussen was het al duidelijk dat men in Vlaanderen vanaf 2040 een volledige betonstop wil. Dit houdt in dat er vanaf dan hoegenaamd geen nieuwe bouwgronden meer mogen bijkomen. Een dikke streep door de rekening van zij die met het zicht op de toekomst alvast grond hadden bekomen, waarvan ze dachten dat ze met de tijd misschien omgezet konden worden naar bouwgrond.

De Vlaamse regering wil een, wat men in het artikel omschrijft als ‘verkerning en verdichting’; dit houdt in dat mensen dichter om de dorps-, stads- of gemeentekern heen zouden moeten gaan wonen. Persoonlijk vind ik dit een al te makkelijke gedachte want zij die hierover wensen te beslissen zijn op een punt gekomen in hun leven dat ze allicht al beschikken over hun eigen woonst met bijbehorende lap grond en zij moeten hun dromen niet opbergen of begraven onder een hoop grijze stenen. Jonge mensen zoals ikzelf zien onze droom om terug te keren naar de minder bebouwde regio’s in de Polders na het afstuderen in een grootstad, in duigen vallen. Opgegroeid tussen de grazende runderen, de biddende torenvalken en de paarsbebloemde heides, is het moeilijk om daar géén verzet tegen aan te tekenen.

Maatregelen die minister Schauvliege aanhaalt om die baksteen in de maag operatief te laten verwijderen zijn hoegenaamd niet genoeg om mij van het gevoel af te helpen dat oudere generaties mijn dromen doen vervagen. ‘Laten we zoals steeds weer met geld zwaaien, dan houdt het verzet sowieso op’ klinkt het zowaar. Wel, als het van mij afhangt niet: met een zak geld vervang je dat gevoel van eigenheid en genegenheid naar het landelijke wonen zeker niet. Dat het ‘verlies’ zoals het artikel schrijft, financieel gecompenseerd kan worden is voor mij alvast onvoldoende.

Tot slot wil de minister via fiscale bonussen mensen die zonder morren deelnemen aan die verkerning of verdichting gaan belonen. Wel, ik zeg nee tegen een financiële bonus. Misschien moeten we een andere denkoefening maken en inspelen op het gevoel van mensen en niet op hun portefeuille?

De verzuchtingen hierboven lijken uit te schijnen dat egoïsme van de jeugd hier een probleem vormt. Het zou naïef zijn te denken dat we niet met een probleem zitten in Vlaanderen. Het krioelt er van lintbebouwingen en verhakkelde woonkernen, om nog maar te zwijgen van de trend die we de laatste jaren hebben gezien; verkavelingen vol kitscherige gebouwen in pastoriestijl waar iedereen op elkaars lip leeft. Het enige wat die laatste categorie van bouwwerken aantoont, is mijns inziens dat mensen toch terugvallen op de hele idee van landelijk te wonen. Paradoxaal vergaat dit hele idee door zo dicht op elkaar samen te hokken.
Velen zullen het hiermee oneens zijn, maar als we met vingers moeten gaan wijzen, dan wijs ik resoluut naar de vorige generaties. Hoe men in het verleden is omgesprongen met vrije ruimte in Vlaanderen was een soort egoïsme waar de jeugd vandaag de rotte vruchten van plukt. Had men destijds gehandeld vanuit een rentmeesterlijke gedachte waarbij de ruimte die we hadden, benut werd met in het achterhoofd de gedachte dat er na hen ook mensen diezelfde dromen in vervulling wilden zien gaan, dan zag ons landschap er vandaag wellicht heel anders uit.

Uiteindelijk lost vingers wijzen het probleem vanzelf niet op, dat geef ik toe. Zoals steeds moeten we de kloof tussen generaties overbruggen en dat doen we enkel door te luisteren naar elkaar. Jong en oud aan tafel en kijken hoe we eenieders droom in leven kunnen houden op een verantwoorde, planeetvriendelijke manier. Daarom kom ik  met CDS Gent en samen met JongGroen StuGent in het voorjaar samen met de Vlaamse bouwmeester. Niet onbewust hebben we een periode gekozen rond de tijd dat ook de welbekende Batibouwbeurs weer van start gaat. Dit tafelgesprek zal ons inzicht doen verschaffen in de problematiek van wonen in Vlaanderen op een rationele manier. Want toegegeven, bij het schrijven van dit opiniestuk heb ik bewust mijn gevoel de pen laten overnemen. Ik ben er zeker van dat ik niet de enige ben die er zo over denkt en ik nodig dan ook iedereen uit om in het voorjaar deel te nemen aan de tafelronde met de bouwmeester zodat we samen kunnen zitten en nadenken over leven, wonen en bouwen in de toekomst.

Nick Brion
Nationaal vertegenwoordiger